Biologie

Biologie wordt gegeven door mevrouw M. (Marlou) Scheltes, de heer J. (Jaap) Leschot en de heer G. (Gee) van Duin.

De technisch onderwijsassistent is mevrouw M. (Marianne) de Vroomen.

Biologie is het schoolvak dat zich bezighoudt met de levende natuur en alles eromheen!!

Op klein en groot niveau

• Planten (Brandnetel, Boerenkool, Berk)
• Dieren (Bavianen, Buizerds en Mensen)
• Schimmels (Bosschimmels, maar ook Voetschimmels)
• Bacteriën (die ons in leven houden, maar waar we ook ziek van kunnen worden)
• Het lichaam (van voeding en vertering tot voortplanting en erfelijkheid)

Wereldwijd

• Ecosystemen (van Waddenzee tot Amazone, van Antarctica tot Sahara)
• Natuurbehoud en landbouwverbetering
• Biotechnologie (van kaas maken tot genetisch gemanipuleerde Soja)
• Broeikaseffect, wat kunnen we er aan doen?

Onderbouw

In de onderbouw wordt de methode 'Biologie voor jou' gebruikt. Met deze methode kunnen de leerlingen redelijk zelfstandig aan de slag. 

In de brugklas en de tweede klas krijgen de leerlingen 2 respectievelijk 3 lesuren per week biologie. Daarin komen alle onderwerpen van de biologie aan bod. In de derde klas is er nog een periode verdieping om de profielkeuze beter te funderen en om beter aan te sluiten op de biologie van de bovenbouw. Ze krijgen dan gedurende een periode een blokuur biologie per week om zich voor te bereiden op wat er in de bovenbouw op hen te wachten staat. Daarnaast willen we de leerlingen ook stimuleren om zelf aan het werk te gaan in de vorm van projecten.

We gebruiken de microscoop voor het bestuderen van cellen. We bestuderen een model van een menselijk geraamte om de opbouw van het menselijk lichaam te begrijpen.We bekijken videofilms om de natuur de klas in te halen. We gebruiken de computer voor onze toetsen en de interactieve Flora. En als het weer meezit gaan we naar buiten om te kijken wat er allemaal groeit en bloeit.

De onderwerpen die in de brugklas aan de orde komen, zijn:

• Wat doe je in de Biologie?
• Wortels, stengels en bladeren
• Organen en cellen
• Ordening in de natuur
• Stevigheid en beweging
• Waarnemen
• Bloemen, vruchten en zaden
• Schoolomgeving

In de tweede klas zijn de onderwerpen:

• Afval en milieu
• Voeding en vertering
• Verbranding en ademhaling
• Bloed en bloedsomloop
• Voortplanting
• Erfelijkheid en evolutie
• Regeling en gedrag
• Mens en milieu

Bovenbouw

In de bovenbouw is biologie een centraal en verplicht vak in het profiel Natuur en Gezondheid; veel leerlingen met Natuur en Techniek kiezen ook biologie omdat ze dan een mooi breed bètapakket hebben en twee profielen in één doen. Als het rooster het toelaat is biologie ook te kiezen in een Maatschappij profiel.

Moderne biologie in contexten

In de bovenbouw zijn het situaties uit een beroep, wetenschappelijk onderzoek, of het persoonlijk leven die het uitgangspunt zijn voor het onderwijs en niet de hoofdstukken uit een boek. Het Cartesius Lyceum is daarmee een van de zeven scholen in Nederland die voorop lopen in een experimenteel examenprogramma.

Het schoolboek is in de bovenbouw voornamelijk naslagwerk, omdat de biologie gegeven wordt in modules met onderwerpen als Verliefdheid, Taaislijmziekte (CF), Van mond tot kont, Westerpark & Namakwaland. (zie www.nieuwebiologie.nl )

In de les wordt een groot deel van de stof gegeven volgens de nieuwe concept- context methode. Hiervoor zijn op het Cartesius speciale modules ontwikkeld. Hierbij wordt er veel aandacht besteed aan de verbanden tussen niveau van populatie, organisme, cel, en molecuul, o.a. door het werken met conceptmaps (begrippenkaarten). Voor de lessen wordt veel gebruik gemaakt van onze elektrische leeromgeving. Hierop kunnen leerlingen online hun studiewijzer vinden en alle documenten die in de lessen aan bod zijn gekomen.  Leerlingen kunnen zelf ook bestanden uploaden en zo komen alle relevante documenten voor de modules online te staan. De docent beheert de leeromgeving. Verschillende begrippen op verschillende organisatie niveaus. Dit alles wordt gebracht in contexten uit de alledaagse leefwereld, beroepen en wetenschap die relevant zijn voor de leerlingen. De  contexten geven relevantie en betekenis aan de concepten. In het havo is Biologie voor Jou het naslagwerk (naast de moduleboekjes) en op het vwo gebruiken we naast een Nederlandstalige site (10voorbiologie) een Engels schoolboek: Advanced Biology (om de aansluiting met het universitair vervolgonderwijs te verbeteren).

Er wordt veel aandacht besteed aan practica, veldwerk, onderzoek doen en zelf informatie verzamelen. De leerlingen worden voorbereid op de toekomst en dat is voor HAVO leerlingen het HBO en voor VWO leerlingen de universiteit. We houden de biologie levendig en modern door diverse practica, veldwerk in het Westerpark, toetsen in de Hortus, gastcolleges door docenten uit het hoger onderwijs en mobiele DNA-labs die in de klas komen.

Biologie Bb 01

Biologie Bb 02

Biologie Bb 03

Voorbereiding op het examen

In de bovenbouw wordt alle leerstof die nodig is voor het examen doorgenomen in (en dus ook buiten) de klas en wordt na elke periode getoetst of de leerling de stof begrepen heeft dan wel er voldoende aandacht aan besteed heeft. Al deze toetsen tellen mee voor het schoolexamencijfer. Ook moeten ze enkele praktische opdrachten vervullen. In de laatste periode voor het examen wordt met behulp van de bundel 'Samengevat' (bevat alle examenstof die de leerlingen moeten weten in een dun boekje) en met behulp van de opgaven van oude examens, de leerling klaargestoomd voor het centraal examen.